wn_baner_iter
tu jestes / strona główna / ITER
Menu
ITER

Międzynarodowy Eksperymentalny Reaktor Termonuklearny ITER (ang. International Thermonuclear Experimental Reactor) jest drugim, po Międzynarodowej Stacji Kosmicznej, najdroższym eksperymentem naukowym na świecie. Jego zadaniem jest pokazanie, że możliwe jest produkowanie na wielką skalę energii z fuzji jądrowej. Podczas eksploatacji, ITER przetestuje wszystkie kluczowe technologie niezbędne do podjęcia następnego kroku – stworzenia Demonstracyjnej Elektrowni DEMO (ang. DEMOnstration Power Plant), która udowodni, że energia z kontrolowanej fuzji jądrowej jest energią XXI wieku. Program ITER przewiduje 10 lat budowy i 20 lat pracy reaktora. W projekcie, który powstaje w Cadarache we Francji uczestniczy Unia Europejska (w tym Polska), Japonia, USA, Rosja, Chiny, Indie i Korea Południowa. Porozumienie pozwalające rozpocząć budowę reaktora podpisano 21 listopada 2006 roku w Paryżu.

O atrakcyjności reaktora termojądrowego dla przedsiębiorstw przemysłowych w zasadzie wszystkich branż świadczy planowany rozkład ponad 5,5 miliardowego (w euro) budżetu budowy tokamaka ITER pomiędzy poszczególne technologie. Największą pozycję w budżecie równą 14% (co stanowi około 770 mln euro) tworzą budynki i lokalne zaplecze infrastrukturalne. Również 14% budżetu zostanie wydanych na cewki toroidalne i poloidalne wraz z konieczną infrastrukturą. Nadprzewodniki Nb3Sn oraz NbTi pochłoną 13% budżetu i będą kosztować około 715 mln euro, instalacja próżniowa to 9% budżetu (495 mln euro), natomiast urządzenia i instalacje kriogeniczne to 7% budżetu (385 mln euro).Urządzenia automatyki i diagnostyki oszacowane są łącznie na 8% budżetu (440 mln euro), zasilacze i systemy nagrzewania plazmy – po 7% budżetu (łącznie 770 mln euro). Płaszcz reaktora będzie kosztował 330 mln euro (6% budżetu), instalacje wody chłodzącej – 275 mln euro (5%). Pozostałe 10% budżetu to m.in. diwertor służący do odprowadzania helu z komory reaktora (3%), systemy montażu (6%) oraz instalacja związana z pozyskiwaniem trytu (1%). Udział w rozwoju nowych technologii na rzecz ITER oraz w dostawach technologii, produktów i usług tradycyjnych mogą mieć przedsiębiorstwa z branży budowlanej, energetycznej, metalowej, zaawansowanej inżynierii materiałowej, IT, automatyki i wielu innych. Przyjmując szacunkowo, na podstawie składek płaconych do budżetów innych organizacji międzynarodowych, że pośrednio udział Polski w finansowaniu budżetu ITER wynosi około 2,5% można w przybliżeniu określić, że ponad 5 mld euro, które pochłonie budowa reaktora, w Polsce powinno zostać wydanych około 130 mln euro. Zakładając, że budowa reaktora będzie trwała około 10 lat, to rocznie polskie dostawy do ITER IO w Cadarache finansowane przez F4E w Barcelonie powinny wynosić około 13 mln euro.

 

Źródło:

http://www.iter.org

„Włączenie Krajowych Podmiotów Gospodarczych w Prace Nad Badaniami Na Potrzeby Energetyki Termojądrowej” M.Chorowski, P.Bielówka, S.Wójtowicz.

 


Projekt „Wielka nauka – kolejny etap procesu transferu technologii” jest współfinansowany z Unii Europejskiej, Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki.